Follow us on 
राजापूर (प्रतिनिधी): कोकणातील सांस्कृतिक आणि धार्मिक वारसा पुन्हा एकदा अधोरेखित झाला आहे. राजापूर तालुक्यातील आडीवरे येथील श्री नगरेश्वर महादेव मंदिराच्या परिसरात सुमारे १२५ वर्षांपूर्वीचा (सन १९०० चा) ऐतिहासिक ताम्रपट सापडला आहे. या शोधामुळे मंदिराचा प्राचीन इतिहास आणि तत्कालीन जीर्णोद्धाराची माहिती समोर आली असून, इतिहासप्रेमींमध्ये कुतूहलाचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
काय आहे ताम्रपटात?
सापडलेला ताम्रपट हा शके १८२२ (ई.स. १९००) मधील असल्याचे प्राथमिक तपासात दिसून येत आहे. यावर कोरलेल्या मजकुरात मंदिराच्या तत्कालीन व्यवस्थापनाबद्दल आणि जीर्णोद्धाराबद्दल सविस्तर माहिती देण्यात आली आहे. विशेषतः मंदिराच्या बांधकामासाठी ज्यांनी योगदान दिले, त्या व्यक्तींची नावे आणि तत्कालीन सामाजिक स्थितीचे संदर्भ यात आढळतात.
जीर्णोद्धाराचा इतिहास समोर
नगरेश्वर महादेव मंदिर हे आडीवरे परिसरातील एक जागृत देवस्थान मानले जाते. या ताम्रपटामुळे हे स्पष्ट झाले आहे की, १९ व्या शतकाच्या उत्तरार्धात मंदिराच्या संवर्धनासाठी स्थानिक भाविकांनी आणि मानकऱ्यांनी मोठा पुढाकार घेतला होता. या दस्तऐवजातून मंदिरातील धार्मिक विधी, उत्सव आणि जमिनीच्या दानाबद्दलचे महत्त्वाचे तपशीलही उघड झाले आहेत.
इतिहास संशोधकांसाठी मोठी पर्वणी
कोकणात अनेक ठिकाणी प्राचीन शिलालेख आणि ताम्रपट दडलेले आहेत. आडीवरे येथे सापडलेला हा ताम्रपट स्थानिक इतिहासाचा एक महत्त्वाचा दुवा मानला जात आहे. हा ताम्रपट सध्या मंदिर समितीच्या देखरेखीखाली असून, त्याचे अधिक सखोल वाचन करण्यासाठी इतिहास संशोधकांची मदत घेतली जाण्याची शक्यता आहे.
या शोधामुळे आडीवरे गावाच्या ऐतिहासिक वैभवात आणखी एक मानाचा तुरा रोवला गेला असून, भाविक आणि पर्यटकांची पावले आता नगरेश्वर मंदिराकडे वळू लागली आहेत.
