ई-पीक पाहणी करताना प्रत्यक्ष शेतात न जाता जुनेच फोटो अपलोड केल्याचा धक्कादायक प्रकार सिंधुदुर्गात उघडकीस आला असून, याप्रकरणी जिल्हाधिकाऱ्यांनी कारवाईचा बडगा उगारत शेतकऱ्यांना १० नोव्हेंबरपर्यंत अचूक नोंदणी पूर्ण करण्याचे आवाहन केले आहे.
Follow us on
सिंधुदुर्ग जिल्ह्यामध्ये २०२६ च्या खरीप हंगामासाठी ‘डीसीएस एमएच’ या मोबाईल ॲपच्या माध्यमातून ई-पीक पाहणीची प्रक्रिया सध्या राबवली जात आहे. मात्र, या अत्यंत महत्त्वाच्या प्रक्रियेत काही गंभीर चुका आणि गैरप्रकार घडत असल्याचे प्रशासनाच्या निदर्शनास आले आहे. काही नियुक्त पीक पाहणी सहाय्यकांनी प्रत्यक्ष शेतकऱ्यांच्या बांधावर किंवा शेतात न जाताच, पूर्वीचे काढलेले किंवा इतरत्र उपलब्ध असलेले पिकांचे जुने फोटो ॲपवर अपलोड करून बोगसगिरी केल्याचे उघड झाले आहे.
या गंभीर प्रकाराची दखल घेत महसूल प्रशासन आता चांगलेच आक्रमक झाले आहे. सिंधुदुर्गच्या जिल्हाधिकारी तृप्ती धोडमिसे यांनी ३१ ऑगस्ट रोजी या प्रकरणाची गंभीर दखल घेत अशा कामचुकार सहाय्यकांवर कडक कारवाई करण्याचा इशारा दिला आहे. या प्रक्रियेतील पारदर्शकता टिकवून ठेवण्यासाठी प्रत्यक्ष शेतात जाऊनच अचूक माहिती नोंदवावी आणि सर्व शेतकऱ्यांनी आपली पीक पाहणी १० नोव्हेंबर २०२६ पर्यंत कोणत्याही परिस्थितीत पूर्ण करून घ्यावी, असे आवाहन त्यांनी केले आहे.
केंद्र शासनाच्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार संपूर्ण राज्यात ११ ऑगस्टपासून ई-पीक पाहणीची ही विशेष मोहीम हाती घेण्यात आली होती. परंतु, फोटो अपलोड करण्याच्या प्रक्रियेत अशा प्रकारे निष्काळजीपणा आणि गैरप्रकार झाल्याचे निदर्शनास आल्यामुळे आता प्रशासनाकडून स्थानिक पातळीवर सखोल चौकशी केली जाणार आहे. या चौकशीत दोषी आढळणाऱ्या संबंधितांवर नियमांनुसार कठोर कारवाई केली जाईल आणि भविष्यात असा कोणताही हलगर्जीपणा खपवून घेतला जाणार नाही, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
शेतकऱ्यांच्या दृष्टीने ई-पीक पाहणी अत्यंत कळीचा मुद्दा आहे, कारण या अचूक नोंदींवरच अनेक शासकीय योजना अवलंबून असतात. नैसर्गिक आपत्तीच्या वेळी शासनाकडून नुकसानभरपाई मिळवणे तसेच पीक विम्याचा लाभ घेणे या अचूक नोंदींमुळेच सोपे होते. याशिवाय, बँकांकडून पीक कर्ज मिळवण्यासाठी आणि आधारभूत किमतीने (MSP) शेतीमालाची विक्री करण्यासाठी देखील या नोंदी अनिवार्य आहेत. प्रत्यक्ष शेतात उपस्थित राहून फोटो काढल्याने सातबारा उताऱ्यावर पिकांची नोंद अत्यंत पारदर्शक व अचूकपणे होते, त्यामुळे याचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे.
या संपूर्ण प्रक्रियेचे गांभीर्य ओळखून शेतकऱ्यांनीही सतर्क राहणे गरजेचे आहे. गावातील नियुक्त पीक पाहणी सहाय्यकांशी संपर्क साधून शेतकऱ्यांनी भात, नागली आणि इतर सर्व खरीप पिकांची अचूक नोंदणी वेळेत करून घ्यावी. जर या प्रक्रियेदरम्यान कोणतीही अडचण आली, तर शेतकऱ्यांनी वेळ न दवडता तात्काळ संबंधित तहसीलदार कार्यालयाशी संपर्क साधावा, जेणेकरून त्यांच्या प्रश्नांचे त्वरित निराकरण होऊ शकेल.
