देशभरातील कोट्यवधी मोबाईल ग्राहकांसाठी अत्यंत दिलासादायक आणि महत्त्वाची बातमी समोर आली आहे. केंद्र सरकार आणि दूरसंचार नियामक प्राधिकरणाने (TRAI) ग्राहकांच्या हितासाठी ‘टेलीकॉम कन्झ्युमर प्रोटेक्शन (१३ वे दुरुस्ती) नियम २०२६’ हे नवीन नियम लागू केले आहेत. या नवीन नियमावलीनुसार आता सर्व दूरसंचार कंपन्यांना ३० दिवसांच्या पूर्ण वैधतेसह रिचार्ज प्लॅन देणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.
या नव्या निर्णयामुळे मोबाईल ग्राहकांची एका मोठ्या त्रासातून सुटका होणार आहे. आत्तापर्यंत बहुतांश मोबाईल कंपन्या २८ दिवसांची वैधता असलेले प्लॅन्स देत होत्या, ज्यामुळे ग्राहकांना एका वर्षात १२ ऐवजी १३ वेळा रिचार्ज करावा लागत होता. ३० दिवसांच्या नवीन नियमामुळे आता ग्राहकांना संपूर्ण वर्षभरात केवळ १२ वेळाच रिचार्ज करावा लागणार असून, या बदलामुळे प्रत्येक युझरची आर्थिक बचत आणि वेळ दोन्ही वाचणार आहे.
याशिवाय, ज्या युझर्सना इंटरनेट किंवा डेटाची गरज नसते आणि जे प्रामुख्याने फीचर फोन वापरतात, अशा ग्राहकांसाठीही विशेष सोय करण्यात आली आहे. आता कंपन्यांना केवळ व्हॉईस कॉलिंग आणि एसएमएस सेवा देणारे स्वस्त प्लॅन्स बाजारात आणणे अनिवार्य असेल. डेटा सेवा नको असणाऱ्या ग्राहकांवर नाहक डेटा प्लॅनचा खर्च थोपवला जाऊ नये, या उद्देशाने हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण निर्णय घेण्यात आला आहे.
खासदार राघव चड्ढा यांनी यापूर्वी ११ मार्च रोजी संसदेत हा विषय लावून धरला होता. मोबाईल कंपन्यांच्या २८ दिवसांच्या रिचार्ज चक्रामुळे सर्वसामान्यांवर पडणारा अतिरिक्त आर्थिक बोजा आणि मोजक्याच पर्यायांची मर्यादा यावर त्यांनी सभागृहात आवाज उठवला होता. ग्राहकांच्या या प्रश्नाची दखल घेत सरकारने आणि ट्रायने सकारात्मक पाऊल उचलल्याबद्दल चड्ढा यांनी प्रशासनाचे आणि दूरसंचार मंत्रालयाचे मनापासून आभार मानले आहेत.
नवीन नियमानुसार दर महिन्याच्या एकाच ठराविक तारखेला रिचार्ज रिन्यू करण्याची सुविधा देखील मिळणार आहे. जर एखाद्या महिन्यात ती ठराविक तारीख उपलब्ध नसेल (उदा. फेब्रुवारी महिना), तर त्या महिन्याच्या शेवटच्या दिवशी रिचार्ज रिन्यू होईल. हे नवीन नियम अधिकृत राजपत्रात प्रसिद्ध झाल्यापासून ३० दिवसांच्या आत देशभरात पूर्णपणे लागू होणार आहेत.
